{"id":243,"date":"2018-10-16T16:02:31","date_gmt":"2018-10-16T14:02:31","guid":{"rendered":"http:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/?page_id=243"},"modified":"2018-10-16T16:04:09","modified_gmt":"2018-10-16T14:04:09","slug":"projekt-opus-nr-umo-201413bst1001096","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/?page_id=243","title":{"rendered":"Projekt OPUS nr UMO-2014\/13\/B\/ST10\/01096"},"content":{"rendered":"

Identyfikacja r\u00f3\u017cnych typ\u00f3w py\u0142\u00f3w atmosferycznych wraz z ocen\u0105 ich oddzia\u0142ywa\u0144<\/strong><\/em><\/p>\n

Py\u0142y atmosferyczne s\u0105 aktualnie przedmiotem intensywnych bada\u0144 naukowc\u00f3w z r\u00f3\u017cnych dziedzin na ca\u0142ym \u015bwiecie, ze wzgl\u0119du na ich szerokie spektrum oddzia\u0142ywania, zwi\u0105zane z zanieczyszczeniem atmosfery, wp\u0142ywem na jej bilans radiacyjny, a zatem i na zmiany klimatu, a tak\u017ce wp\u0142ywem na \u015brodowisko. Wysokie st\u0119\u017cenia py\u0142\u00f3w budz\u0105, zw\u0142aszcza ostatnio, du\u017ce zaniepokojenie spo\u0142ecze\u0144stwa ze wzgl\u0119du na coraz bardziej powszechn\u0105 wiedz\u0119 o ich negatywnym wp\u0142ywie na zdrowie ludzkie. Jednak\u017ce w zwi\u0105zku z niejednorodno\u015bci\u0105 tego zanieczyszczenia, ocena jego oddzia\u0142ywa\u0144 zdrowotnych jest wyj\u0105tkowo trudna, jako \u017ce cechy py\u0142\u00f3w zale\u017c\u0105 od ich rozmiar\u00f3w, sk\u0142adu chemicznego, powierzchni cz\u0105stek oraz kszta\u0142tu. Tak szczeg\u00f3\u0142owa charakterystyka py\u0142\u00f3w nie jest badana w ramach rutynowego monitoringu zanieczyszcze\u0144 py\u0142owych, co tak\u017ce uniemo\u017cliwia ilo\u015bciowe okre\u015blenie \u017ar\u00f3de\u0142 odpowiedzialnych za obserwowane w powietrzu poziomy zanieczyszcze\u0144 py\u0142owych. W zwi\u0105zku z tym, badania prowadzone w projekcie mia\u0142y na celu dokonanie szczeg\u00f3\u0142owej analizy chemicznej py\u0142u drobnego PM2.5 w celu identyfikacji \u017ar\u00f3de\u0142 jego emisji, a w nast\u0119pnej kolejno\u015bci \u2013 powi\u0105zania wyr\u00f3\u017cnionych rodzaj\u00f3w py\u0142u z negatywnymi efektami zdrowotnymi wyst\u0119puj\u0105cymi w populacji. W badaniach wzi\u0119to pod uwag\u0119 dwa polskie miasta o odmiennych warunkach klimatycznych, topograficznych i emisyjnych \u2013 Warszaw\u0119 i Racib\u00f3rz. W Warszawie przeprowadzono unikatow\u0105, pierwsz\u0105 w Polsce ci\u0105g\u0142\u0105, d\u0142ugoterminow\u0105 kampani\u0119 pomiarow\u0105 sk\u0142adu PM2.5 (jony, materia w\u0119glowa, pierwiastki \u015bladowe), obejmuj\u0105c\u0105 15 miesi\u0119cy (2015-2017), w celu okre\u015blenia sezonowej zmienno\u015bci st\u0119\u017ce\u0144 poszczeg\u00f3lnych sk\u0142adnik\u00f3w, za\u015b w przypadku Raciborza wykorzystano dost\u0119pne dane uzyskane w ramach projektu AIRSILESIA dla lat 2011-2012. Identyfikacji \u017ar\u00f3de\u0142 dokonano w oparciu o zaawansowane metody statystyczne (analiz\u0119 sk\u0142adowych g\u0142\u00f3wnych \u2013 PCA oraz dodatni\u0105 faktoryzacj\u0119 macierzy \u2013 PMF), wykorzystuj\u0105ce informacje o wielko\u015bci st\u0119\u017ce\u0144 py\u0142u i jego sk\u0142adnik\u00f3w w 24-godzinnej rozdzielczo\u015bci czasowej. Baz\u0119 danych uzyskanych w projekcie poszerzono o 3-tygodniowy zbi\u00f3r analiz chemicznych w rozdzielczo\u015bci 1-godzinnej. W Warszawie zidentyfikowano 5 g\u0142\u00f3wnych \u017ar\u00f3de\u0142 PM2.5 (spalanie paliw sta\u0142ych w piecach domowych w mie\u015bcie i na obszarach podmiejskich, emisja spalinowa z samochod\u00f3w, \u015bcieranie cz\u0119\u015bci samochod\u00f3w i nawierzchni dr\u00f3g, py\u0142 mineralny oraz przemys\u0142), za\u015b w Raciborzu \u2013 6 (spalanie paliw sta\u0142ych w piecach domowych w mie\u015bcie, spalanie paliw poza miastem, energetyka, przemys\u0142, py\u0142 z erozji gleby oraz py\u0142 bogaty w s\u00f3d).<\/p>\n

Wed\u0142ug wynik\u00f3w bada\u0144 prowadzonych na ca\u0142ym \u015bwiecie, py\u0142y maj\u0105 znacz\u0105cy wp\u0142yw na wyst\u0119powanie i\/lub pot\u0119gowanie wielu chor\u00f3b, a notowane objawy maj\u0105 bardzo szerokie spektrum. W projekcie podj\u0119to pr\u00f3b\u0119 okre\u015blenia, jaki jest zwi\u0105zek pomi\u0119dzy st\u0119\u017ceniami wyr\u00f3\u017cnionych rodzaj\u00f3w PM2.5 a ryzykiem hospitalizacji oraz przedwczesnego zgonu. Wzi\u0119to pod uwag\u0119 zar\u00f3wno ryzyko og\u00f3lne, jak i zwi\u0105zane oddzielnie z chorobami uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia, uk\u0142adu oddechowego oraz nowotworami. Wyniki bada\u0144 wskaza\u0142y, \u017ce zanieczyszczenie py\u0142em PM2.5 w niewielkim stopniu wp\u0142ywa na ryzyko przedwczesnego zgonu w generalnej populacji Warszawy, zwi\u0119ksza natomiast znacznie ryzyko hospitalizacji, przy czym najsilniejsze oddzia\u0142ywania powi\u0105zane zosta\u0142y z py\u0142em pochodz\u0105cym ze \u015bcierania cz\u0119\u015bci samochod\u00f3w i nawierzchni dr\u00f3g oraz z emisji spalinowej samochod\u00f3w. Analiza danych z Raciborza by\u0142a utrudniona z powodu brak\u00f3w danych w szeregu czasowym zanieczyszcze\u0144 powietrza oraz ma\u0142\u0105 liczebno\u015b\u0107 analizowanych zdarze\u0144 zdrowotnych, w wyniku czego uzyskane wyniki nie pozwoli\u0142y na wyci\u0105gni\u0119cie sp\u00f3jnych wniosk\u00f3w.<\/p>\n

Wyniki uzyskane w projekcie poszerzaj\u0105 wiedz\u0119 na temat aerozoli w atmosferze, co ma znaczenie zar\u00f3wno dla rozwoju nauk atmosferycznych, jak i bada\u0144 w obszarze nauk o zdrowiu, a tak\u017ce pokrewnych dziedzin nauki. Otrzymane wyniki maj\u0105 r\u00f3wnie\u017c istotne znaczenie dla spo\u0142ecze\u0144stwa poprzez wk\u0142ad w rozw\u00f3j metod obiektywnej oceny nara\u017cenia zdrowotnego oraz udoskonalenie narz\u0119dzi efektywnego ograniczania emisji zanieczyszcze\u0144 do atmosfery i zarz\u0105dzania jako\u015bci\u0105 powietrza w Polsce. Popularyzacja tych wynik\u00f3w przynie\u015b\u0107 mo\u017ce korzy\u015bci dla podniesienia \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej w zakresie w\u0142a\u015bciwo\u015bci py\u0142u atmosferycznego i jego negatywnego oddzia\u0142ywania na zdrowie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Identyfikacja r\u00f3\u017cnych typ\u00f3w py\u0142\u00f3w atmosferycznych wraz z ocen\u0105 ich oddzia\u0142ywa\u0144 Py\u0142y atmosferyczne s\u0105 aktualnie przedmiotem intensywnych bada\u0144 naukowc\u00f3w z r\u00f3\u017cnych dziedzin na ca\u0142ym \u015bwiecie, ze wzgl\u0119du na ich szerokie spektrum oddzia\u0142ywania, zwi\u0105zane z zanieczyszczeniem atmosfery, wp\u0142ywem na jej bilans radiacyjny, a zatem i na zmiany klimatu, a tak\u017ce wp\u0142ywem na \u015brodowisko. Wysokie st\u0119\u017cenia py\u0142\u00f3w budz\u0105, … Continue reading Projekt OPUS nr UMO-2014\/13\/B\/ST10\/01096<\/span> →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-243","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/243","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=243"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/243\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":250,"href":"https:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/243\/revisions\/250"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zoa.is.pw.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=243"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}